آدم ربایی

اصل 22 قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران مقرر مي‏دارد : "حيثيت، جان، مال، حقوق، مسكن و شغل اشخاص از تعرض مصون است مگر در مواردي كه قانون تجويز كند." يكي از حقوق اساسي افراد ازادی است که در قانون اساسي پيش‏بيني شده است. در همین رابطه جرم ادم ربایی ازادی افراد را محدود می کند.

به انتقال یك شخص بدون رضایت او از محلی به محل دیگر بوسیله زور ، تهدید یا فریفتن آدم ربایی گفته می شود .جرم آدم ربایی و گروگانگیری دو مصداق از جرایم علیه اشخاص هستندوعلاوه بر اینكه آزادی تن اشخاص را سلب می كنند ، در اغلب اوقات صدمات بدنی (ضرب و جرح و قتل) و صدمات حیثیتی (ریختن آبرو، شرف و هتك ناموس) بر افراد وارد می كنند كه غیر قابل جبران است و غالباً با نوعی عنف و تهدید و اجبار یا حیله و نیرنگ با انگیزه های سوء همراه هستند .کلمه" توسط ديگري" در متن این ماده مصداق معاونت معنوی می باشد.معاون معنوی از نظر مجازات برابر مباشر است .....مباشر خود جرم را انجام میدهد، ولی معاون معنوی در حقیقت مغز متفکر یک جرم است. اگر او نبود جرم محقق نمی شد و دیگران بازو هایی هستند که خواسته او را انجام میدهند.

عناصر جرم آدم ربایی

الف) عنصر قانونی

ماده 621 قانون مجازات اسلامی :" هركس به قصد مطالبه وجه يا مال يا به قصد انتقام يا به هر منظور ديگر به عنف يا تهديد يا حيله يا به هر نحو ديگر شخصا" يا توسط ديگري شخصي را بربايد يا مخفي كند به حبس از پنج تا پانزده سال محكوم خواهد شد. در صورتي كه سن مجني عليه كمتر از پانزده سال تمام باشد يا ربودن توسط وسايل نقليه انجام پذيرد يا به مجني عليه آسيب جسمي يا حيثيتي وارد شود، مرتكب به حداكثر مجازات تعيين شده محكوم خواهد شد و در صورت ارتكاب جرايم ديگر به مجازات آن جرم نيز محكوم ميگردد.

تبصره - مجازات شروع به ربودن سه تا پنج سال حبس است."

ب) عنصر مادی

-موضوع جرم آدم ربایی :ا نسان زنده كه حداقل 15 سال داشته باشد و در غير اين صورت ممكن است مشمول آدم ربايي مشدد و يا دزديدن طفل تازه متولد شده يا مخفي كردن اموات قرار گيرد.

-رفتار مجرمانه: انتقال جسم مجنی علیه از محلی به محل دیگر با زور و تهدید و حیله بطوری که مجنی علیه اراده‌ای از خود نداشته باشد.

-مرتکب و شکل ارتکاب: هر کسی می‌تواند باشد که به صورت مباشرت یا مداخله و غیر مستقیم(معاونت) قابل تحقق است .

-عدم رضایت مجنی علیه شرط لازم است و بدون آن جرم محقق نمی‌شود.

-نتیجه مجرمانه: درست است در ماده ۶۲۱ ق. م. ا از نتیجه حرفی به میان نیامده ولی آدم ربایی از جرایم مقید می‌باشد و نتیجه هم سلب آزادی از فرد ربوده شده می‌باشد.

ج) عنصر معنوی

سوء نیت عام: مرتکب علاوه بر علم به موضوع جرم و وصف آن یعنی انسان زنده باید در انجام عمل عامل هم باشد و علم و آگاهی مرتکب به عدم رضایت بزه دیده شرط نیست. این جرم مطلق است و نیازی به سوء نیت خاص ندارد .پس ربودن انسان زنده که در حال خواب یا بیهوشی است مشمول این حکم می‌باشد.

انگیزه مرتکب: علی الاصول مقنن انگیزه را به عنوان یکی از اجزاء تشکیل دهنده عنصر روانی جرایم بشمار نمی‌آورد و داشتن انگیزه شرافتمندانه در جرایم تعزیری و بازدارنده از جهات مخففه محسوب می‌شود .با این وجود انگیزه یکی از اجزاء عنصر معنوی جرم آدم ربایی به شمار می‌آید . فرد آدم ربا باید عمد در ربودن فرد داشته باشد و با توجه به اینکه نتیجه جرم آدم ربایی از عمل مرتکب جدا نیست بنابراین سوء نیت خاص در سوء نیت عام مرتکب مستتر است و کسی که قصد ربودن کسی را دارد در ضمن قصد سلب آزادی او را نیز دارد.

علل تشدید مجازات آدم ربایی

1- سن مجني عليه كمتر از 15 سال تمام قمری

2- ربودن با وسيله نقليه باشد(. موتوری یا غير موتوري) اما شامل وسیله نقلیه غیر موتوری مانند دوچرخه هم می‌شود.

3- رساندن آسيب جسمي به مجني عليه. ظاهراً شامل آسيب‌هاي روحي و رواني هم مي‌شود.

4- رساندن آسيب حيثيتي به مجني عليه. در صورتيكه بزه ديده مؤنث يا پسر بچه زيبا باشد مفروض گرفته مي‌شود در غير اين صورت بايد از طرف مجني عليه ثابت شود.

صور خاص آدم ربایی:

-ربودن طفل تازه متولد شده ماده ۶۳۱ ق. م. ۱٫

-مخفی کردن اموات ماده ۶۳۵

-مخفی کردن مجرم

-ربودن اتباع ایرانی: قانون تشدید مقابله با اقدامات تروریستی دولت آمریکا مصوب ۱۰/۸/۱۳۶۸

جرم آدم ربایی ،از جرایم آنی و مقیّد به نتیجه و غیر قابل گذشت بشمار می‌رود.

طبق بند ۲ ماده ۳۰ ق. م. ۱ مجازات این جرم غیر قابل تعلیق می‌باشد.

فرق بازداشت غیر قانونی با آدم ربایی

-فاعل جرم بازداشت غیر قانونی ،مقامات قضایی و مأموران ذی صلاح هستند ،اما آدم ربایی توسط افراد عادی صورت می‌گیرد.

- جرم بازداشت غیر قانونی از طریق صدور دستور و قرار است ،ولی آدم ربایی از طریق انجام فعل مادی ربودن.

-دستور بازداشت ممکن است منتهی یا بازداشت نشود، مثلاً متهم در دسترس نباشد یا وثیقه بدهد ،ولی آدم ربایی اینطوری نیست.

- بازداشت غیر قانونی بصورت اداری و علنی ولی آدم ربایی بصورت مخفیانه انجام می‌شود .نهایتا لازم به ذکر است انطباق یا عدم انطباق تحقق جرم و دفاع در برابر اتهام آدم ربایی یا طرح دعوا پیرامون آن به واسطه غیر قابل گذشت بودن، نیازمند درک صحیح و تحقیق کامل پیرامون موضوع و بررسی علمی و حقوقی هر مورد به صورت خاص است و لازمه پیشرفت منطقی و حصول نتیجه درست در این نوع از جرائم مراجعه به وکلای مجرب و کارآزموده می باشد.

موسسه حقوقی الهام بهترین مشاورو وکیل شما جهت امورکیفری