الزام به تمکین

یکی از موضوعات پرونده‌های حقوقی در دادگاه‌های خانواده که تعداد زیادی را به خود اختصاص داده است موضوع الزام به تمکین از طرف زوج بر علیه زوجه می‌باشد و این زمانی به وجود می‌آید که زن حاضر به تمکین عام (ریاست زوج بر خانواده ...) و تمکین خاص (رابطه ی زناشویی )نسبت به وظایف زناشویی خود و زندگی مشترک نمی‌شود و یا خانم محل زندگی مشترک را بدون اجازه همسر خود بر اثر اختلافات به وجود آمده بین یکدیگر ترک می‌نماید. پس نشوز عبارت از خروج زوجه از انجام تکالیف واجبی است که قانونگذار بر عهده وی در رابطه با دیگری گذاشته است. در خصوص تمکین عام اثبات آن ساده تر خواهد بود زیرا به وضوح می توان مشاهده نمود زوجه نسبت به زوج اطاعت پذیر نیست و یا در منزل وی سکونت ندارد اما عدم تمکین خاص توسط زوجه به راحتی قابل اثبات نیست و احتیاج به نظرات کارشناسی اطبا و دیگر کارشناسان خواهد بود.در این صورت زوج می تواند در صورت عدم سازش دعوی الزام به تمکین در دادگاه خانواده مطرح کند. زمانی که حکم دادگاه مبنی بر الزام زوجه بر تمکین از زوج و یا به عبارت دیگر برگشت‌ زن به زندگی مشترک قرار گیرد . اما در مورد عدم تمکین خاص که شامل تمکین زوج و ایجاد رابطه زناشویی با همسر می شود در صورت عدم ایجاد رابطه زناشویی توسط زوج این مورد از موارد سوء معاشرت زوج می باشد و زوجه میتواند ابتدا با ارسال اظهارنامه و سپس با طرح دعوی به طرفیت زوج الزام وی به تمکین و انجام وظایف را بخواهد و ضمانت اجرای عدم تمکین خاص توسط زوج در مواردی ممکن است موجب عسر و حرج محسوب گردد و به زن اختیار اخذ طلاق را دهد.
ضمانت اجرای عدم اجرای الزام به دستور تمکین
1. هرگاه زن بدون مانع شرعی از ادای وظایف زوجیت امتناع کند مستحق نفقه نخواهد بود. به زوجه تا زمانی که حاضر به تمکین نشود نفقه‌ای تعلق نخواهد گرفت و اگر برای پرداخت نفقه برعلیه همسر خود اقدام قانونی کند دادگاه ادعای او را باتوجه به عدم تمکین رد می‌نماید. 2. مرد با در دست داشتن حکم قانونی مبنی بر الزام زوجه خود به تمکین می‌تواند تقاضای ازدواج مجدد را از مراجع ذی‌صلاح قضائی بخواهد که در این موقع دادگاه با تشکیل جلسه و دعوت از طرفین برای حفظ حقوق زوج اجازه ثبت و انجام ازدواج دیگر را به زوج می‌دهد و این به خاطر حفظ حقوق و مصالح اجتماعی منطقی و قانونی به نظر می‌رسد. 3. عدم استحقاق اجرت المثل و نحله زن و شوهر مکلف به حسن معاشرت با یکدیگرند. در روابط زوجین ریاست خانواده از خصایص شوهر است.هرگاه زن بدون مانع مشروع از ادای وظایف زوجیت امتناع کند مستحق نفقه نخواهد بود.زن باید در منزلی که شوهر تعیین میکند سکنی نماید مگر آنکه اختیار تعیین منزل به زن داده شده باشد. اگر بودن زن با شوهر در یک منزل متضمن خوف ضرر بدنی یا مالی یا شرافتی برای زن باشد، زن می تواند مسکن علی حده اختیار کند و در صورت ثبوت مظنه ضرر مزبور، محکمه حکم بازگشت به منزل شوهر نخواهد داد و مادام که زن در بازگشتن به منزل مزبور معذور است نفقه بر عهده­ ی شوهر خواهد بود.مادام که محاکمه بین زوجین خاتمه نیافته، محل سکنای زن به تراضی طرفین معین می­شود و در صورت عدم تراضی، محکمه با جلب نظر اقربای نزدیک طرفین منزل زن را معین خواهد نمود و در صورتی که اقربایی نباشد خود محکمه، محل مورد اطمینانی را معین خواهد کرد.زن می­تواند تا مهر به او تسلیم نشده از ایفاء وظایفی که در مقابل شوهر دارد امتناع کند، مشروط بر این­که مهر او حال باشد و این امتناع مسقط حق نفقه نخواهد بود.اگر زن قبل از اخذ مهر به اختیار خود به ایفای وظایفی که شوهر دارد، قیام نمود دیگر نمی تواند از حکم بند بالا استفاده نماید. مع ذلک حقی که برای مطالبه دارد، ساقط نخواهد شد.هرگاه شوهر بعد از عقد مبتلا به یکی از امراض مقاربتی گردد زن حق خواهد داشت که از نزدیکی با او امتناع نماید و امتناع به علت مزبور مانع حق نفقه نخواهد بود. پس بطور کلی مواردی که به عنوان عذر موجه برای عدم تمکین مورد نظر قرار گرفته اند عبارتند از: 1-استفاده از حق حبس( هرگاه زوجه برای اولین بار تمکین نکرده باشد میتواند از حق حبس استفده کند و بر فرض مثال تمکین خود را مشروط کند به پرداخت مهریه) ماده ی ۱۰۸۵ قانون مدنی در این مورد گفته‌است: (زن می‌تواند تا مهر به او تسلیم نشده از ایفاء وظایفی که در مقابل شوهر دارد امتناع کند مشروط بر اینکه مهر او حال باشد و این امتناع مسقط حق نفقه نخواهد بود.) 2- بیماری واگیر دار زوج 3- دوران بارداری و وضع حمل 3-در سفر بودن زوجه 4-بیماری واگیر دار زوجه در صورت احراز این شرایط زوجه میتواند تمکین نکند و استثنائا در این مواقع نفقه ساقط نخواهد شد.
مدارک و منضمات مورد نیاز برای طرح دعوی الزام به تمکین
– تصویر مصدق سند ازدواج – تصویر مصدق شناسنامه – تصویر مصدق اظهارنامه – به همراه داشتن كارت ملي جهت احراز هويت و كارت عابر بانك جهت پرداخت هزينه ي دادرسي الزامي است. – استماع شهادت شهود و مطلعين
طرح دعوی تمکین به چه صورت انجام می پذیرد؟
مردان زمانی دادخواست تمکین می‌دهند که همسر آنها بدون اجازه منزل را ترک کرده باشد و حاضر به بازگشت هم نباشد. معمولاً اگر پادرمیانی بزرگ‌تر‌ها مشکل عدم تمکین را حل نکرده باشد با ارسال اظهارنامه، وظایف قانونی و شرعی همسر را به وی یادآوری می‌کنند.اگر باز هم این اتفاق رخ نداد، دادخواستی را با موضوع تمکین به دادگاه ارائه و در آن تلاش‌های انجام شده را قید می‌کنند وخواستار بازگشت همسر خود می‌شوند.
مدارک مورد نیاز
-شناسنامه زوج -اصل عقدنامه ویا رونوشت برابر با اصل شده آن -اجاره نامه و یا سند ملک که نشان دهنده محیا بودن منزل مسکونی جهت سکونت زوجین باشد. (برای صدور به رای تمکین میبایست برای دادگاه احراز شود که زوج مسکن مناسبی برای سکونت زوجه تهیه کرده است). -عند الزوم استشهادیه دائر بر ترک منزل مشترک از طرف زوجه
نمونه دادخواست الزام به تمکین
خواهان : خوانده : وکیل یا نماینده قانونی :اگر وکیل دارید توسط وکیل تکمیل شود تعیین خواسته و بهای آن : تقاضای الزام خوانده به تمکین و ایفای وظایف مشترک خانوادگی دلایل و منضمات دادخواست : کپی شناسنامه و عقدنامه— تصویر مصدق شناسنامه- تصویر مصدق طلاقنامه ریاست محترم دادگاه خانواده : احتراما معروض می دارد که خوانده فوق زوجه اینجانب از تاریخ .......بدون وجود مجوز شرعی و قانونی و علیرغم مخالفت بنده اقدام به ترک منزل و عدول از ایفای وظایف زوجیت نموده است .نظر به اینکه سکونت مشترک با بنده متضمن هیچ نوع ضرر مالی ، بدنی یا شرافتی برای وی نیست و هیچ مانع موجه دیگری نیز برای عدم تمکین وجود ندارد از محضر دادگاه محترم استدعا دارم حکم بر الزام خوانده بر تمکین و نشوز نامبرده از تاریخ فوق و تبعا عدم استحقاق او بر نفقه از هنگام آغاز نشوز تا تمکین مجدد صادر بفرمائید.   دعوای الزام به تمکین زوجه و دفاع در برابر این دعاوی, بسیار مهم و البته دشوار و تخصصی می باشد که این امر موجب می شود که در صورت عدم اخذ کمک و یاری از فردی دانا و متخصص بیم تضییع حقوق و منافع افزایش یابد. لذا توصیه می شود در طرح این دعوی و دعاوی مرتبط و هم چنین دفاع در برابر این دعاوی از اطلاعات یک وکیل دانا استفاده نمایید و با همکاری یا مشاوره وی , احقاق حق خود را تضمین نمایید.

موسسه حقوقی الهام بهترین مشاورو وکیل شما جهت انجام امور حقوقی