طلاق از طرف زوج

الف – در خواست طلاق از سوی زوج

وفق قانون مدنی ماده 1132 : مرد میتواند با رعایت شرایط مقرر در این قانون با مراجعه به دادگاه تقاضای طلاق همسرش را بنماید.

در قبل از سال 1372 هرگاه زوج مایل بود که همسرش را طلاق دهد به دفاتر ثبت طلاق مراجعه و و با حاضر کردن دو شهود مرد عادل و بالغ و پرداخت کلیه حق وحقوق مالی زن و جاری شدن صیغه طلاق همسر خود را طلاق میداد . اما به علت اینکه بسیاری از این طلاق ها در شرایط احساس عصبانت مرد ایجاد می شد و پس از مدتی با پشیمانی، منجر به رجوع مرد به زن می شد، و متعاقب آن سبب تبعات بی نظمی و مزاحمت برای دفاتر می گشت، قانونگذار تصمیم گرفت که با مصوب این ماده در قانون مدنی، مرد را هم ملزم نماید که از طریق دادگاه اقدام به درخواست طلاق همسرش نماید زیرا با توجه در نوبت قرارگرفتن پرونده و تشریفات داوری و آوردن شهود و طی این مدت چنانچه مرد در شرایط احساسی تصمیم به طلاق گرفته در این مدت، بسیاری از مردان در نیمه راه اقدامات خود نسبت به طلاق همسرش، منصرف می شوند و پیش بینی قانوگذار، به تجربه عیناٌ واقع شده است ولی صورت دیگر این امر، در صورت مصمم بودن مرد به طلاق همسرش نیز عیان است که دراین صورت پس از صدور حکم طلاق هنگام اجرای صیغه طلاق مرد ملزم است که تمامی حق و حقوق زن را پرداخت نماید در غیر این صورت صیغه طلاق بدون رضایت همسرش یعنی بدون گذشت زن از کلیه امور مالیش، صیغه طلاق جاری نمی شود به عبارت بهتر در هنگام جاری شدن صیغه طلاق مرد حتما بایستی حقوق مالی زن را پرداخت نماید .

  ب – در خواست طلاق از سوی زوجه

بطور کلی زن نمی تواند درخواست طلاق نماید . مگر در صورت عیوب مرد که در این صورت با اثبات این عیوب مانند جنون مرد و …….چند مورد دیگر که قانون مدنی در ماده 1121 به آن اشاره کرده است، که در این صورت زوجه می تواند از دادگاه در خواست فسخ نکاح نماید ، نه در خواست طلاق . اما قانون گذار در سال 1386 مادخ 1130 قانون مدنی در پارلمان احیاء کرد زیرا در این ماده چنین تصریح شده بودکه:(در صورتی که دوام زوجیت موجب عسر وحرج زوجه باشد، وی می تواند به حاکم شرع مراجعه و تقضای طلاق کند، چنانچه عسر وحرج مذکور در محکمه ثابت شود، دادگاه می تواند زوج را اجبار به طلاق نماید و در صورتی که اجبار میسر نباشد زوجه به اذن حاکم شرع طلاق داده می شود) و تا این زمان معنی عسر وحرج تشریح نشده بود و بالاخره عسر و حرج درتبصره این ماده قانون مدنی، بدینگونه تصریح شد :

عسر و حرج موضوع ماده عبارت از به وجود آمدن وضعیتی که ادامه زندگی را برای زوجه با مشقت همراه ساخته و تحمل آن مشکل باشد و موارد ذیل در صورت احراز توسط دادگاه صالح از مصادیق عسر وحرج محسوب می گردد :

1- ترک زندگی خانوادگی توسط زوج حداقل به مدت شش ماه متولی و یا نه ماه متناوب در مدت یک سال بدون عذرموجه .

2-اعتیاد زوج به یکی از انواع مواد مخدر و یا ابتلاء وی به مشروبات الکلی که به اساس زندگی خانوادگی خلل وارد آورد و امتناع یا عدم امکان الزام وی به ترک آن در مدتی که به تشخیص پزشکل برای ترک اعتیاد لازم بوده است .

3-محکومیت قطعی زوج به حبس پنج سال یا بیشتر .

4-ضرب وشتم یا هر گونه سو رفتار مستمر زوج که عرفاٌ با توجه به وضعیت زوجه قاابل تحمل نباشد .

5-ابتلازوج به بیماری صعب العلاج روانی یا ساری یا هر عارضه صعب العلاج دیگری که زندگی مشترک را مختل نماید.

موارد مندرج در این ماده مانع از آن نیست که دادگاه در سایر مواردی که عسر وحرج زن در دادگاه احراز شود، حکم طلاق صادر نماید .

شایان ذکر است که تمامی موارد مذکور بایستی در دادگاه ثابت شود .و در صورت این امر محکمه حکم طلاق صادر می نماید که در این صورت زوجه مستحق در یافت مهریه از زوج می باشد .

در صورتی که طلاق از طرف زوج باشد تکلیف حق و حقوق زوجه چیست؟

1-مهریه که به دو صورت عندالمطالبه و عندالاستطاعه می باشد:

چنانچه مهریه عندالمطالبه باشد، تحت هر شرایطی باید به زن پرداخت شود اما اگر مهریه عندالاستطاعه باشد، زن باید توانایی مالی را ثابت کند و یا اموال ایشان را بعد از معرفی توقیف کند. در صورتیکه طلاق از طرف مرد باشد، می تواند دادخواست اعسار داده تا در صورت پذیرش مهریه به صورت اقساط به زن پرداخت شود .

نکته: دادخواست طلاق از طرف زوج با دادخواست اعسار منافاتی با هم ندارند.

2-نفقه:

منظور از نفقه نیازهای متعارف و متناسب با وضعیت زن از قبیل مسكن، پوشاک، غذا، اسباب و اثاثیه منزل، هزینه های درمانی و بهداشتی و هر آنچه را به صورت عادت یا احتیاج لازمه زندگی وی باشد، که میزان نفقه را دادگاه بر اساس شئونات اجتماعی و خانوادگی زن و درآمد مرد تعیین خواهد کرد و مرد موظف به پرداخت آن خواهد بود.

3-اجرت المثل:

اصل بر اینست که زن قصد این را ندارد که کارهای منزل را به صورت رایگان (تبرعی) انجام دهد. حال چنانچه زن در انجام کارهای خانه‌داری از ابتدا قصد و نیت تبرع و به اصطلاح رایگان داشته باشد، نمی‌تواند اجرت‌المثل ایام زوجیت را بگیرد و در این صورت نحله به ایشان تعلق خواهد گرفت. در صورتیکه طلاق از طرف زوج باشد باید اجرت المثل زن را پرداخت نماید که معمولا مبلغ اجرت المثل را دادگاه با توجه به مسئولیتهای زن در خانه و سالهایی که با یکدیگر زندگی کرده اند، تعیین خواهد کرد.

4- تکلیف دارایی بعد از طلاق:

طبق بند «الف» شرایط ضمن عقد مندرج در سند ازدواج، یکی از موارد مهمی که در مورد طلاق از سوی زوج صورت می گیرد اینست که اگر درخواست طلاق مربوط به سوء رفتار زوجه نباشد، زوج مكلف است تا نصف دارايي موجود خود را كه در ايام زناشويي با زوجه به دست آورده يا معادل آن را، بصورت بلاعوض به زن منتقل نماید. البته در صورت طلاق، زوج مكلف نيست به طور قطع نصف اموال خويش را به زوجه منتقل کند، بلكه آنچه در اين شرط مورد لحاظ قرار مي گيرد، تا نصف اموال است، نه نصف اموال به طور مطلق. لازم به ذکر است اجراي اين شرط كه چه مقدار از اموال زوج به زوجه منتقل مي شود، به نظر دادگاه بستگي دارد كه حسب مورد ممكن است حكم به يك پنجم يا يك چهارم اموال زوج صادر كند.

متداول ترین سئوالات مطرح شده در مورد طلاق از طرف زوج:

1- آیا اگر زوج به زوجه وکالت حق طلاق را بدهد، این حق از زوج سلب خواهد شد؟

دادن حق طلاق به زوجه مانع این نمی شود که این حق از زوج سلب گردد، بنابراین زوج همچنان حق طلاق دارد اما زوجه نیز می تواند با گرفتن این حق به تنهایی خود را مطلقه سازد.

2-اگر طلاق از طرف زوج باشد آیا زوج باید نصف دارایی خود را به زوجه پرداخت کند؟

در صورتیکه طلاق ناشی از نشوز زن نباشد و دارایی بعد از عقد بدست آمده باشد باید تا نصف اموال پرداخت شود، البته این شرط باید در عقد نامه امضاء شده باشد.

3- اگر زوجه از لحاظ روانی تعادل نداشته باشد، زوج چگونه می تواند از وی جدا شود؟

زوج می تواند با پرداخت کلیه حق و حقوق مالی اعم از مهریه، نفقه از زوجه جدا شود که البته نیازی به پرداخت یکجا نیست و با ارائه دادخواست اعسار می تواند بصورت قسطی پرداخت نماید.

مدارکی که مراجعه کنندگان در مورد طلاق از طرف زوج نیاز به ارائه دارند:

1-اصل سند ازدواج

2-اصل شناسنامه مرد

3-کپی کارت ملی مرد

موسسه حقوقی الهام بهترین مشاورو وکیل شما جهت انجام امور حقوقی